W obecnych realiach procesowych— wydłużających się postępowań i przeciążonych sądów —warto spojrzeć na mediację szerzej, również jako narzędzie przedprocesowe.

W przypadku pełnomocników profesjonalnych – radców prawnych i adwokatów obowiązek promowania mediacji wynika choćby z kodeksów etyki zawodowej  (szerzej o tym pisaliśmy tu: https://aspektolegal.pl/mediacja-zaczyna-sie-u-prawnika/). Poinformowany klient jest świadom swoich możliwości, alternatyw do procesu. W tych czy innych okolicznościach może podjąć sam konkretne decyzje, które doprowadzą do wygaśnięcia sporu. Przykład: klient – mimo analizy szans na większą wygraną – może w danym momencie zdecydować się na mediację i przyjąć nawet mniej korzystną ofertę finansową niż szacowaliśmy jako możliwą w procesie. Dlaczego? Bo stoją za tym inne, ważniejsze względy, jak np. rozpoczęcie kolejnej inwestycji i utrzymanie pracowników. Ugoda może mu pozwolić działać w sytuacji, gdy długi proces oddala go od tych planów.

Dostrzegam tu przede wszystkim ogromną rolę pełnomocników we wspieraniu klientów i pomocy w podjęciu decyzji co do wyboru mediacji albo wyboru samego momentu, w którym mediację warto przeprowadzić. Edukowaniem własnych klientów jest też rekomendowanie stosowania klauzul mediacyjnych w umowach, co ma kluczowe znaczenie w budowaniu świadomości uczestników obrotu gospodarczego w przedmiocie stosowania mediacji.

Szczególnie polecam holistyczne spojrzenie na sprawę, wyjście poza ramy sporu, po to, by rozwiązać kompleksowo problemy prawne klientów. W mediacji można wygasić nie tylko jeden spór, ale też inne roszczenia, w tym takie, które nie trafiły jeszcze na wokandę, a stanowią zarzewie konfliktu.  

Mediacja przedprocesowa to także szansa na zdobycie informacji, których strona albo pełnomocnik wcześniej nie posiadali. Czasem pojawiają się fakty, które zmieniają kierunek procesu. Przykład: informacje o złej sytuacji finansowej przeciwnika mogą wpłynąć na konieczność zabezpieczenia  powództwa, a przedłożone przez przeciwnika notatki z narad z ustaleniami co do zakresu zleconych robót mogą zmienić kształt dotychczasowego roszczenia.

Jest jeszcze jeden pozytywny aspekt mediacji przedprocesowej, nawet gdy do ugody nie dojdzie. To wyczyszczenie przedpola sporu. Mediacja może wyjaśnić wiele wątpliwości, doprowadzić do ugodzenia niektórych roszczeń albo ich części (np. w zakresie kilku faktur). Bardzo ważne są tu uważność i zwinność pełnomocnika, zwłaszcza gdy chodzi o wsparcie w wyjaśnieniu skutków decyzji procesowych podejmowanych przez klientów, np. wpływu ugodzenia części roszczeń na zmniejszenie opłat w sądzie.

Jak widać, mediacja przed procesem – nawet bez ugody – może być realnym narzędziem przedprocesowym, stąd kluczowa jest dziś umiejętność korzystania z niej na każdym etapie sporu.

Jeżeli zastanawiasz się, czy w Twojej sprawie mediacja jest możliwa albo potrzebujesz wsparcia w Twoim sporze, zapraszam do kontaktu.

Rada nadzorcza kontroluje działalność spółki. Od jakiegoś czasu, ustawodawca udostępnił radzie nadzorczej narzędzie, które umożliwi jej nadzór i zasięgniecie opinii specjalisty z dziedziny, która ją interesuje. Rada nadzorcza może zawrzeć umową z doradcą w imieniu spółki. Koszt tej czynności pokryje spółka. Doradcą niekoniecznie musi być osoba fizyczna, równie dobrze członkowie rady mogą zdecydować się na osobę prawną lub jednostkę nieposiadającą osobowości prawnej, której ustawa przyznaje zdolność do czynności prawnych.

Do zadań doradcy rady nadzorczej należeć może zbadanie określonej sprawy dotyczącej działalności spółki lub jej majątku, a także przygotowanie określonych analiz i opinii. Co ważne, zarząd spółki ma zapewnić doradcy dostęp do odpowiednich dokumentów oraz udzielić wymaganych informacji.

Po otrzymaniu stosownej ekspertyzy, rada nadzorcza może postanowić o udostępnieniu akcjonariuszom wyników pracy doradcy, chyba że mogłoby to narazić spółkę lub jej powiązane podmioty na szkodę, na przykład przez ujawnienie tajemnic technicznych, handlowych lub organizacyjnych.

Jeżeli rada nadzorcza zdecyduje o ujawnieniu wyników doradcy akcjonariuszom, zarząd jest zobowiązany do ich upublicznienia.

Statut spółki może ograniczyć lub wyłączyć prawo rady nadzorczej do zawierania umów z doradcą, np. poprzez upoważnienie walnego zgromadzenia do określenia maksymalnej kwoty wynagrodzenia, jaką spółka może przeznaczyć na usługi doradcze w danym roku obrotowym.

Jeśli jesteś akcjonariuszem i informacje uzyskane od zarządu są według Ciebie niepełne, bądź niewystarczające, masz możliwość zwrócenia się z do rady nadzorczej z wnioskiem o to, aby zawarła ona umowę z doradcą.

W relacji inwestor – wykonawca kary umowne często budzą największe emocje, podobnie jak stanowią jedną z głównych przyczyn sporów sądowych. Doświadczenia procesowe naszej kancelarii w obszarze sporów, jak i mediacji pokazują, że niejednokrotnie podłożem konfliktów (zwłaszcza na tle umów w ramach zamówień publicznych) jest nakładanie kar umownych w wysokości nieadekwatnej do chronionego interesu inwestora, w oderwaniu od podejścia opartego na analizie ryzyka.

Jak redagować postanowienia o karach umownych, by były efektywne, a zarazem ograniczały ryzyko wątpliwości interpretacyjnych i sporów co do ważności, skuteczności lub treści danej klauzuli ?

Z pomocą przychodzą rekomendacje Prokuratorii Generalnej RP w zakresie formułowania postanowień umów dotyczących kar umownych. Choć dedykowane pierwotnie podmiotom publicznym, stanowią doskonały punkt odniesienia dla sektora prywatnego, definiując standardy profesjonalnej redakcji umów.

Metodyka przygotowania postanowień o karach umownych

Zgodnie z rekomendacjami, proces redagowania kar umownych powinien zostać poprzedzony wnikliwą analizą celowościową. Prokuratoria wskazuje tutaj na następujące aspekty, które należy wziąć pod uwagę:

1.Identyfikacja chronionego interesu

Zastrzeżenie kary nie może być czynnością rutynową. Wierzyciel (Inwestor) powinien dokładnie przemyśleć i zdefiniować, jaki konkretny interes – majątkowy lub niemajątkowy (np. interes społeczny w terminowej realizacji infrastruktury) – wymaga zabezpieczenia.

• Dla Inwestora: Precyzyjne określenie celu kary ułatwia jej późniejszą obronę przed sądem w przypadku zarzutu o rażące wygórowanie.
• Dla Wykonawcy: Zrozumienie intencji Inwestora pozwala na lepszą ocenę ryzyk operacyjnych związanych z realizacją zadania. 

2.Optymalizacja wysokości kary a efektywność ekonomiczna

Prokuratoria zwraca uwagę na korelację między wysokością kary a ostateczną ceną oferty. Mechanizm ten jest kluczowy w budownictwie:

• Ryzyko miarkowania: Kary ustalone w oderwaniu od obiektywnych interesów wierzyciela generują spory sądowe i zwiększają prawdopodobieństwo ich istotnego obniżenia przez sąd (miarkowanie na podstawie art. 484 § 2 k.c.).
• Wycena ryzyka: Nadmierne obciążenia umowne wpływaja na wartość ofert – wykonawcy przenoszą koszt potencjalnych kar na inwestora już na etapie wyceny, co obniża efektywność finansową całej inwestycji.

3.Proporcjonalność dolegliwości

Właściwie skonstruowana kara musi stanowić realną dolegliwość dla dłużnika (funkcja stymulacyjna), jednak nie może prowadzić do nieuzasadnionego wzbogacenia wierzyciela. Analiza powinna uwzględniać stopień złożoności kontraktu oraz specyfikę danej branży.

Kluczowe wnioski dla praktyki kontraktowej

Wprowadzenie rekomendowanych standardów do umów budowlanych pozwala na:

• Zwiększenie sprawności inwestycji: Realne kary redukują liczbę sporów blokujących rozliczenia.
• Transparentność ofertową: Ustalenie kar na racjonalnym poziomie nie odstrasza wykonawców, którzy nie muszą zabezpieczać się przed wyjątkowo niekorzystanymi zapisami umownymi.
• Stabilność prawną: Postanowienia oparte na analizie celowościowej są trudniejsze do podważenia w toku kontroli lub postępowań sądowych.

Pełna analiza prawna przygotowana przez Prokuratorię Generalną RP, dostępna jest  pod adresem:

https://www.gov.pl/web/prokuratoria/rekomendacje-i-wzory-postanowien-umow

Jeśli przed Tobą konflikt, którego tłem są kary umowne, zapraszam do kontaktu.

Konflikty i spory rodzą silne emocje. Czasem ich poziom jest na tyle wysoki, że prowadzenie tradycyjnej mediacji przez jedną osobę wydaje się niewystarczające. Dlatego, by udźwignąć ich ciężar mediatorzy w takich sprawach proponują komediację.

To postępowanie mediacyjne prowadzone przez parę mediatorów. Zamiast jednej osoby wspierającej komunikację, strony mają do dyspozycji zespół, który współpracuje ze sobą, aby zapewnić najwyższy standard usługi. To podwojenie wsparcia. Mediatorzy w tym modelu działają jak zgrany tandem, na bieżąco uzupełniając swoje spostrzeżenia i kompetencje.

Wybór dwóch mediatorów niesie ze sobą konkretne korzyści.

• Wielowymiarowa perspektywa: „Co dwie głowy, to nie jedna”. Jeden mediator może skupić się na dynamice emocjonalnej, podczas gdy drugi czuwa nad stroną merytoryczną i strukturą porozumienia.
• Większe bezpieczeństwo emocjonalne: W sytuacjach wysokiego napięcia dwóm mediatorom łatwiej wyłapać sygnały o zbliżającym się pacie w mediacji. W takiej sytuacji łatwiej o interwencję.
• Efektywność: Praca w zespole często pozwala na szybsze wypracowanie rozwiązań, ponieważ mediatorzy mogą między sesjami konsultować się, co pozwala na sprawniejsze przygotowanie kolejnego etapu mediacji.
• Równowaga: Gdy w sprawie występuje silna polaryzacja, dwóch mediatorów może dać stronom poczucie sprawiedliwej równowagi. To sprzyja budowaniu porozumienia.

W jakich sprawach rekomenduje się komediację?

• Gdy spór ma charakter wielowymiarowy, kiedy w mediacji trzeba skupić się na wielu wątkach, np. w sprawach rozwodowych czy budowlanych
• Gdy spór ma charakter interdyscyplinarny, kiedy w sprawie pojawiają się elementy różnych dziedzin specjalistycznej wiedzy, np. w sprawach budowlanych
• Gdy spór osadza się na wielostronnym konflikcie, kiedy do mediacji przystępuje kilka osób reprezentujących różne interesy, np. w sprawach spadkowych, pracowniczych i budowlanych

W naszej kancelarii komediacja też jest możliwa. Zapraszamy do kontaktu.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością to jedna z najczęściej wybieranych obecnie form prowadzenia działalności gospodarczej. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zapewnia wspólnikom ograniczenie odpowiedzialności za zobowiązania spółki, przy czym sama spółka odpowiada za nie całym swoim majątkiem. Charakteryzuje się również jasną strukturą organizacyjną oraz oferuje większe możliwości w relacjach biznesowych.

Najważniejsze cechy spółki z o.o.:

– minimalny kapitał zakładowy: 5 000 zł,

– możliwość założenia przez jedną lub więcej osób,

– ograniczona odpowiedzialność wspólników

W tym momencie pojawia się pytanie: w jaki sposób najlepiej ją założyć?

Założenie spółki z o.o. u notariusza

Założenie spółki w tradycyjnej formie wymaga zawarcia umowy spółki w formie aktu notarialnego w następujących krokach:

– przygotowanie projektu umowy spółki,

– podpisanie umowy spółki w formie aktu notarialnego przez wspólników,

– wniesienie kapitału zakładowego,

– elektroniczne zgłoszenie spółki do Krajowego Rejestru Sądowego.

Za największy atut tego rozwiązania należy uznać swobodę w tworzeniu umowy spółki, m.in.

– wprowadzenie uprzywilejowania udziałów,

– szczegółowe uregulowanie zasad zbywania udziałów,

– niestandardowe zasady reprezentacji,

Za wady należy uznać wyższe koszty oraz dłuższy czas rejestracji. Ponadto, jeżeli wspólnicy pochodzą z różnych stron, mimo to muszą stawić się osobiście u notariusza.

Założenie spółki z o.o. przez system S24

System S24 to elektroniczny portal Ministerstwa Sprawiedliwości umożliwiający szybkie założenie spółki przy wykorzystaniu gotowego wzorca umowy spółki.

Procedura obejmuje:

– założenie konta w systemie S24,

– wypełnienie formularza umowy spółki,

– podpisanie dokumentów profilem zaufanym lub podpisem kwalifikowanym,

– elektroniczne zgłoszenie spółki do Krajowego Rejestru Sądowego.

S24 jest rozwiązaniem dla osób, które cenią sobie możliwość przeprowadzenia całej procedury zdalnie (bez zbierania wspólników w jednym miejscu) oraz szybszy czas rejestracji spółki.  System posiada jednak ograniczenia dotyczące treści umowy spółki. Gotowy wzorzec nie pozwala na wprowadzenie mniej standardowych rozwiązań.

Wybór odpowiedniej ścieżki zależy od indywidulanych potrzeb przedsiębiorcy.

Założenie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością to decyzja dotycząca przyszłych konsekwencji prawnych oraz biznesowych. Właściwy wybór formy oraz prawidłowe przygotowanie umowy może pozwolić na uniknięcie problemów w przyszłości.

Aspekto Legal oferuje kompleksowe wsparcie przy zakładaniu spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, w tym:

– pomoc w wyoborze odpowiedniej dla Twojego biznesu formy rejestracji,

– analiza oraz przygotowanie umowy spółki,

– rejestracja spółki w KRS,

– bieżąca obsługa korporacyjna Twojej spółki.

Obowiązek informowania przez profesjonalnych pełnomocników o pozasądowych ścieżkach rozwiązywania sporów, to nie tylko dobra praktyka. To podstawa do profesjonalnego i etycznego podejścia do swego zawodu.

Rola prawnika w mediacji

Choć radcy prawni i adwokaci kojarzeni są przede wszystkim z reprezentacją przed sądem, ich obowiązek etyczny wykracza poza salę rozpraw. Dotyczy on również informowania klienta o alternatywnych, pozasądowych drogach wyjścia ze sporu, czyli o tzw. ADR (Alternative Dispute Resolution), w tym przede wszystkim o mediacji.

Dlatego też samorządy zawodowe profesjonalnych pełnomocników wprowadziły do swoich wewnętrznych regulacji odpowiednie zapisy. I tak – zgodnie Kodeksem Etyki Radcy Prawnego  radca prawny świadcząc pomoc prawną ma obowiązek postępować lojalnie, kierując się dobrem klienta w celu ochrony jego praw (art. 8) i jeżeli pozwala na to charakter sprawy, obowiązany jest przedstawić klientowi informację o pozasądowych możliwościach rozstrzygnięcia lub rozwiązania sporu, w szczególności w trybie mediacyjnym oraz arbitrażowym (art. 44a).

Podobnie adwokat ma obowiązek dążyć do rozstrzygnięć pozwalających zaoszczędzić klientowi kosztów oraz doradzać ugodowe zakończenie sprawy, gdy jest to uzasadnione interesem klienta.

Przedstawiając klientowi mediację pełnomocnik oferuje mu opcję szybszego i tańszego zakończenia sporu, z zachowaniem relacji i kontrolą nad wynikiem.

Dlatego zachęcam wszystkich pełnomocników do promowania mediacji. Działając w ten sposób, wzmacniacie zaufanie do swojego profesjonalizmu i jednocześnie przyczyniacie się do budowania kultury dialogu w społeczeństwie.

W nowym roku wchodzi w życie nowelizacja Kodeksu pracy. Nowe przepisy rozszerzają katalog okresów wliczanych do okresów zatrudnienia. Okresy te mają wpływ na długość ogólnego i zakładowego stażu pracy. I przekładają się na przysługujące pracownikom uprawnienia.

Mowa tu o zależnym od zakładowego stażu pracy okresie wypowiedzenia umowy o pracę czy wysokości odprawy z tytułu rozwiązania umowy o pracę. To także inne uprawnienia zależne od ogólnego stażu pracy, takie jak wymiar urlopu wypoczynkowego. To również przysługujące niektórym kategoriom pracowników (pracownikom tzw. „budżetówki”) uprawnienie do dodatku stażowego czy nagrody jubileuszowej.

Prawo do zaliczenia dodatkowych okresów do stażu przysługuje od dnia nabycia uprawnień, ale nie wcześniej niż 1 stycznia 2026r. w przypadku pracowników sektora finansów publicznych i nie wcześniej niż 1 maja 2026r. w przypadku pozostałych pracowników.

Do stażu pracy będziemy zaliczyć okresy m.in.:

– służby w Służbie Celno-Skarbowej

– wykonywania działalności, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (chodzi np. o osoby prowadzące JDG, wspólnika jednoosobowej sp. z o.o., wspólnika spółki jawnej, komandytowej, partnerskiej, komplementariusza w spółce komandytowo-akcyjnej), oraz okresy pozostawania osobą współpracującą z osobą prowadzącą tę działalność, za które zostały opłacone składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe lub wypadkowe

– wykonywania umowy zlecenia, innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu lub umowy agencyjnej oraz pozostawania osobą współpracującą z tymi osobami, o ile podlegały ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym

– pracy zarobkowej za granicą wykonywanej na innej podstawie niż stosunek pracy

– prowadzenia pozarolniczej działalności, umowy zlecenia czy agencyjnej, w których osoba nie podlegała ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym na podstawie odrębnych przepisów (chodzi np. przedsiębiorców korzystających z tzw. ulgi na start czy studentów na zleceniu do ukończenia przez nich 26 roku życia )

W przypadku nakładania się okresów wlicza się okres najkorzystniejszy. Oznacza to, że pokrywające się okresy zalicza się tylko raz.

Obowiązek udokumentowania okresów podlegających zaliczeniu do stażu pracy, tak jak obecnie, będzie spoczywał na pracownikach. Dla osób zatrudnionych w chwili wejścia w życie przepisów ustawodawca przewidział na to 24 miesiące. Niektóre z tych okresów będzie można wykazać zaświadczeniem z ZUS, wydanym na elektroniczny wniosek złożony przez system PUE/e-ZUS. O udokumentowanie innych okresów pracownik będzie musiał się sam postarać. Dopuszczalne będzie przedstawienie, np. umów zlecenia, rachunków, faktur czy dokumentów potwierdzających wykonywanie działalności zarobkowej za granicą, o ile będą wskazywały na oznaczone okresy. W tym ostatnim przypadku ze względu na odmienność obcych systemów prawnych trudno przewidzieć jakiego rodzaju będą to dowody. Dokumenty zagraniczne powinny być przetłumaczone na język polski, jeżeli o zaliczenie do stażu pracy ubiega się pracownik mający  w chwili zawarcia umowy o pracę miejsce zamieszkania w Polsce i gdy umowa o pracę ma być wykonywana w Polsce.

W razie wątpliwości nasza kancelaria pomoże przeanalizować każdy przypadek.

Zapraszamy do kontaktu.

29 listopada 2025r. weszły w życie znowelizowane przepisy ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym. Dla przedsiębiorców będących spółkami prawa handlowego to dobra informacja, ponieważ od tej pory wszelkie zmiany dokonywane w KRS będą po prostu tańsze.

Dotychczas niemal każdy wpis w KRS, zwłaszcza dotyczący umowy spółki, jej nazwy i adresu, przedmiotu działalności, wspólników czy osób reprezentujących spółkę, wymagał opublikowania go w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Wymagało to uiszczenia – poza opłatą sądową za zmiany w KRS – dodatkowej opłaty  w wysokości 100 zł.

Po nowelizacji ustawy spółki, które dokonują zmian w KRS, nie mają już obowiązku odrębnego publikowania ogłoszeń w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Od tej pory jedyną formą publicznego ujawnienia informacji o spółkach oraz określenia ich stanu prawnego są wpisy w Krajowym Rejestrze Sądowym. W przypadku rozbieżności między wpisem w KRS a ogłoszeniem opublikowanym w MSiG przed wejściem ustawy w życie, decydować będzie treść wpisu w KRS.

Cyfryzacja postępowań rejestrowych obejmie również stowarzyszenia, fundacje, organizacje społeczne oraz samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej. Obecnie podmioty te mogą jeszcze korzystać z tradycyjnych, papierowych formularzy. Od 1 kwietnia 2027r. wszelkie wnioski do KRS, w tym  zgłoszenia zmian i przekazywanie dokumentów, będzie następować wyłącznie w formie elektronicznej.